Bonaventure

DISTINCTIO XLIV.

potest facere, quam facil. Si vero referatur modus ad rem. ipsam , quam lacit Deus dicimus quia et alius ,

An Deus possil facere aliquid melius, quam facit, et melior potest esse modus. Et secundum hoc concedi ,

vel alio vel meliori modo. potest, quia ea quae facit, potest facere inelius et ali- utrum inelius ali- NuDC illud i-estal discutienduin , ter, quam facit, quia polest quibusdam ineliorem mo- jaaeriiui quid Deus possit faccre, quain facit. Solenl enim illi " dum existendi praeslare, et quibusdam alium. Unde " ""''"^ scrutatores dicerc, quod ea quae facit Deus, non po- Augustinus in decinio tertio libro de Trinitale '' didl Angusta ,

test meliora facere, quia si possel facere et uou face- quod fuit et alius modus nostrae liberationis possibi- lls Deo, qui omnia potest; sed nullus alius nostrae ret, invidus esset sumine bonus. Et lioc exet non miseriae sanandae fuit convenientior. Polest igitur simili astruere conantur. .\it eniin Augustinus in libro Octoginta trium Quaestionum - « Deus quem genuit : Deus eoruin quae facit, quaedam allo modo meliori, quoniam meliorem se generare non potuit nlbil enim — quaedain alio modo aeque bono, quaedam etiam niinus Deo melius — generare debuit aequalem. Si enim voluit bono facere, quam facit; ut tamen modus referatur et non potuit, infirmus est; si potuit et noluit, invidus. ad qualitatem " creaturae, non ad sapieutiam Crealoris.

Ex quo conficitur aequalem genuisse fllium » A si- , .

mili volunt dicere quod si potest Deus rem meliorem Cap. II. ,

OTbaini. facere, quam facit, invidus est. Sed non valel huius — Vtrum Ueus se?nper pussit omne quod potuit. similitudinis inductio , quia fllium genuit de subslantia sua; ideoque, si posset gignere aequalem et non gigne- Praeterea quaeri solel , ulrum Deus semper possit ret, invidus essel. Alia vero, quae non de substautia omne quod olim potuit. Quod quibusdara non videtur opinio aiio sua facit, nieliora facere potest. dicentibus: Potuil Deus incarnari """ el potuit mori et re- Verum hic ab eis responderi deposco , curdicanl, surgere, el alia huiusmodi, quae niodo non potcst. isuiMa-rem aliqiiam sive etiani reriim universilatem in qua , Potuit ergo quae modo non polest. et ila habuil po- '*""'" maior consummatio expressa est, non posse esse me- tentiam, quam modo non Iiabet. Unde videtur eius liorem, quam est: sive ideo, quia sunime bona est, potenlia imminuta. — Ad quod dicimus, quia sicut opinio Ma ^'""' ita omnino boni perfectio ei desit, sive ideo ut nulla omnia semper scit, quae aliquando scivit, et semper quia maius bonum, quod ei deest, capere ipsa non vult, quae aliquando voluit, nec unquam aliquam valeat. Sed si ila summe bona dicitur, ut nulla ei per- scientiam amittit, vel voluntatera mutat, quam habuit; feclio boni desil, iam creatura Creatori aequatur. Si ita omnia seniper polest, quae aliquando potult, nec vero ideo non potest melior esse, quia bonum amplias , unquam aliqua potentia sua privatur. Non est ergo quod ei deest, capere ipsa non valeat; iam hoc ipsum privatus potentia incarnandi vel resurgendi, licet noii non posse defectionis est, non consuminationis; et po- possit modo incarnari vel resurgere. Sicut enim potuit test esse melior si flat capax melioris boni , qiiod ipse , olim imarnari, ita et potesl modo incarnatus esse , in potest qui eam fecil. Potest ergo Deus raeliorem rem quo eiusdem rei potentia monstratur. Ut enim olim usiinus, facere, quam facial. Unde Auguslinus super Genesim': scivil, se resurrecturum , el modo scit, se resurrexisse,

« Talem potuit Deus hominem fecisse, qui nec peccare nec est alia scienlia illud olim scivisse, el hoc modo posset nec vellet; el si talem fecisset, quis dubltat, scire, sed eadem omnino; el sicut voluit olim resur- eum meliorem fuisse »? — Ex praediclis constat, quod gere, et modo resurrexisse , in quo unius rei voluntas potest Deus et alla facere, quam facil, et quae facit exprimitur; ila potuit olim nasci et resurgere, et mo- meliora ea facere, quam facit. do ' potest tiatus fuisse et resurrexisse ; et est eiusdem Post haec considerandum est, utrum alio modo rei potentla. Si enim posset modo nasei et resurc/ere, 16 modo vel meliori, quam facit, possit ea facere quae facil. non esset idem posse. Verba enim dlversorum tempo- °" '°™' Si modus operationis ad sapienliam opificis referatur rum, diversis prolata temporlbus et diversis adiuncla nec alius nec melior' esse potesl. Non enim polest adverbiis, eundem faciunt sensum -,111 modo loquentes facere aliquid aliter vel melius, quam facit, id est alia dicimus:isle potest /egere Imdii? , cras autem dicemiis: sapientia vel inaiori sapientia ; nihil enim sapientius iste potest legisse, vel potuit fegerc heri , ubique

Edd., excepta omittunt Deus, relragantibus codd. Paulo * Vat. aliaeque edd., excepta ' I , I , repelunl modus, contra- post codd. A B post si passet addunt meliora. Deinde codd. dicentibus codd. A B D E a simili pio ex simili. ^ Cap. 10. n. 13; secundum sensuni. ' Quaest. 50. (cfr. II. contra Maximin. c. 7.). — Vat. cum " Vat. et aliae edd. addunt operis, id est , refragantibus pluribus edd. et codd. ACE omittit generare ante debtiit; codd. et ed. 1.

cod. B et ed. 1 gemiit pro debuit. ' Vat. cum plurimis edd. addil ipse. 5 .\d lit. XI. c. 7. n. 9. — Immediate ante Vat. et aliae * De hac opinione Magistri cfr. Comment. hic a. 2. q. unica. edd., excepta I, reli'agantibiis codd. facit pro faciat. 9 Codd. el edd. I, 5 ubi.  ,

780 SENTENIURUM LIB. I.

uniiis rei nionslratur poteutia. Si autem diversis tcm- per posse facere omne illud, quod aliquando potuil poribus loquentes elusdem temporis verbls et adverbiis facere; potest quldem facere aut feclsse quod allquando utamur, dicentes hodie: Iste potest legere hodle, et potuit. Simililer quldquid voluil, et vult, id est, omnem

dicentes cras : iste potest hodlelegere; non idem, sed quam habuit voluntatem el modo habet; et cuiuscum- diversa dicimus eum posse. Fateamur igitur , Deuni que rel voluntatem habuit, et modo habet; non tamen semper posse quidquid semel potuit , id est habere vult esse vel fie)-i omne, quod allquando voluit esse omnem illam potentiam, quam semel habuit, et illius vel fleri, sed vult fuisse vel faclum esse. Ita et de omnis rei potentiam, cuius semel habuit; sed non sem- scientia Dei dicendum est.