Bonaventure

DIST. XXXVm. DUBIA.

reni ut est iii proprio genere, et lioc est imperfectio- nis, quia scilicet lunc ' cognoscens egreditur extra se; et hoc nulio modo potest poiii in Deo, et ita

facit in Angelo alium inodum cognoscendi. Et sic Itetn quaeritur de hoc quod dicit: Scienliam patet illud. vel praescientiam non esse causam etc. , si scien- tiam ad notitiam. tantum referamus. Si vero no- DUB. II. mine scientiae includitur beneplacitum atque dis- positio , recte pote.it dici. Videtur enim male Item qnaeritur de hoc quod dicit: Tunc eius dicere, quia aut scientia, hoc modo et illo dicta, quod aeterimm est, aliqua existeret causa etc. Vuit dicit eundein raodum sciendi, aut alium; s,\ eundem, enim dicere, qmd praescientia dicat quid aeternum; ergo si uno raodo est causa, et alio; si alium mo- sed hoc videtur falsum, quia praescientia dicit rcspe- dum, ergo in Deo est multiplex modus sciendi, non ctum ad crealuram futuram; sed nihil est futurum ergo uniformis per omnia. — Ilem, scientia simplicis secundum esse, quod habet in Deo, sed in proprio notitiae est Deus; et Deus est causa omnium: ergo genere: ergo connotat aliquod temporale, ergo vi- scientia illa est causa omninm.

detur, quod cognoscatur - ex tempnre. — Praeterea, Respondeo: Dicendmii . quod in nobis notitia respectus ille nihil dicit a parte Dei nisi solum mo- simplex, et notitia beneplaciti dicunt diversas co- dum intelligendi nostrum: ergo tunc coepit ille re- gnitiones et diversos modos cognoscendi, et per con- spectus, quando coepit noster inteiiectus, non ergo sequens connolant diversa: in Deo autem una lan-

fuit ab aeterno. tum cognitio est, sed illa una facitDeus, quod nos Respondeo: Sicut dicit Magister " , praescientia multis; et ideo illa una dupliciter potest significari '. dicit quid aeternum et ab aeternn. Cum enim non Et ciim significatur per modum approbationis con- ,

importet nisi duo, scilicet antecessionem et scien- notat effectum et bonitalem; quando vero per modum tiam, et antecessio omnis creaturae sit ante omnem simplicis notitiae , solum eventum. Et quoniam esse creaturam , et scientia naturaliter , patet quod prae- causam alicuius connotat effectum sive respectum scientia quid aeternum dicit ^. — Quod ergo obiici- — quamvis eadem sit scientia sive sapientia a parte tur, quod importat rei futuritionem ; dicendum, principalis signiQcati — ideo dicitur, quod haec* est quod futuritio uno modo importat successionem tem- causa illorum quae praescit, et illa non. Et hoc dici- poris, et ita non est de ratione praescientiae ; hoc tur, non quia res significata non sit causa, sed quia, enim modo futurum coepit cum tempore. Aho modo ut sic significata est, non significatur per modum futurum importat ordi^iem temporalis ad aeternum eausae, quoniam comparatur ad ea qnae nullo modo secundum consecutionem , sicut praescientia ante- sunt a Deo. Et sic patet illud.

cessionem; et quoniam iste ordo solum exigit pri- mum extremum in actu, et illud fuit ab aeterno, DuB. IV. ideo et futuritio et praescientia ^. Quod obiicitur quod respectus ille a parte Dei ,

nihil dicit secundum rem; dicendum, quod falsum Item quaeritur de hoc verbo Augustini: Deus est, quia respectus ille est divina essentia; sed ve- per Prophetam. praedixii infidelitatem ludaeorum; rum est, quod nihil dicit respectivum sive depen- quia, cum dictum Prophetae fuerit verum certiludi- dens, nisi soium secundum modum inteliigendi ; et naliter ", videtur, quod Deus revelaverit ludaeis suum ideo non coepit secundum rem, sed solum modus casuin sive damnationem; quod est contra ipsum significandi coepit. Et quando Magister dicit quod , super Genesim ad litteram '", qui dicit, quod nuUi praescientia dicit aeternum , non loquitur de ratione debet revelari, ne cogatur desperare. nominandi , sed de eo quod significatur per nomen ''. Respondeo : Dicendnm , quod casus potest prae-

' Verba scilioet tiinc, qu;ie substitiiinius pro lectione Vat. et 8 Cfr. Ale.\. Hal., S. p. I. q. 2i. ; B. Alberl. , S. p.

cod. cc, quae eorum loco exhibet vis , inveniuntiir in ed. I, et tr. IS. (|. 61. m. I.

favent huic lectioni non pauci codd., in qiiibus pro scilicet tunc ' Vat. hic addit : scilicet per modum approbationis et per legitur, etsi incongrue , licet tunc. In cod. sic: quia tunc co- modum notitiae simplicis. gnoscere esl per aliud sive sit per species innaias vel receptas Intellige : scientia approbationis. — Paulo superius post a re egreditur etc. signifieati in Vat. adiungilur tamen diversimode signatur. ' cum paucis codd. dicalur. Pro cognoscatur Vat. Paulo ' Dictuni Prophetae , quod Augustinus respicit ( Tract. 33. ante pro aliquod temporale cod. Y quid lemporale. in loan. n. S, ex qiio tractatu sumtum est hoc dubium), est 3 Hio c. I. circa medium, et supra d. XXXV. c. 8, nec Isaiae 6, 10: Excaeca cor popuh huius et aures eius aggrava iion infra d.XXXIX. c. 2. et oculos eius claude: ne forte videat oculis suis, et auribus suis Codd. V X dicM. audiat, et corde suo intelligat, et convertatur, et sanem eum. 5 Hic duplex modus, quo consideratur rei i» Immediate futuritio non , Libr. XI. c. 18. n. 2/i. seq. et c. 26. n. 3.3.

parum servit ud bene intelligendam quaestionem de modo, quo posl Val, cum nonnullis codd. ubi pro qui. Deus omnia cognoscil praesentialiter.

S. Bonav. — Tom. I. 86  ,

SENTENTIARUM LIB. l.

dici; sed uon propter boc revelatur, sive quia lii- torie et generaliter eral dictum, et hominibus iam centi non creditur, sive quia dictum de ' conditione in parte incredulis non advertentibus, omnibus his intelligilur, sive intelligens intelligit de alio, non de modis potuit intelligi , ut esset praedictio, non re-

se ipso. Et quia verbum Isaiae pi'ophetae commina- velatio.