Bonaventure

DISTINCTIO XLII.

quo delrahitur vel derogatur, si peccare non posse dicitur, quia non esset hoc potenliac, sed infirmitatis. Si enim hoc posset, omnipotens non esset. Non igitur De onmipolentia Dei, quare dicalur omnipotens impotentiae, sed potentiae imputandum est, quod ista cum nos multa possimus , quae ipse non polest. non polesl. Unde Augustinus in deciino quinto libroAngnsiinns. de Trinitate ^- « Magna, inquil. Dei potentia est non Nunc de omnipoleiilia Dei Hgeiuliim esl, iibi prima posse mentiri ». Sunt enim qnaedam, quae iii aliis re- consideratio occurrit, quomodo vere Deus dicatur om- bus petentiae deputanda sunl, in aliis vern ininime nipotPiis: an (juia omnia possit, an lantum, quia ea et quae in aliis laudabilia sunt, in aliis vero repre- possif quae vult. Quod enim Deus omnia possit, plu- hensibilia sunt. Non ergo Deus ideo minus potens est. ribus auctoritatibus comprobatur. Ait onim Augustinus quia peccare non potest, cum omnipotens iiullatenus . in libro Quaestionum vcterisac novae Legis': « Onmia sit qui Iioc potest. quidem potest Deus, sed nonTacit nisi quod convenit Sunt etiam et alia quaedam, quae Deus non po- verilati eius et iustitiae ». Idem in eodem: « Potuit lest;unde videtur non omnia posse. Non enim potest '^''=*'=''™'''^- Deus cuncta simul facere, sed ratio prohibuit», id est mori vel falli. Unde Augustinus in libro de Symbolo ^: ^"S"'"'"'"'- voluntas. Rationem nempe ibi voluntatem appellavit, « Deus omnipotens non polest mori non potest falli ,

quia Dei volunlas rationabilis cst et aequissima. Faten- non potest miser fieri, non potest vinci. Haec utique dum est crgo, Deum omnia posse. et huiusmodi absit, ut possit omnipotens. Si enim huius- modi passionibus atquc defectibus subiici posset, om- Cap. II. nipotens minime foret». Et inde monstratur omnipo- lens, quia ei haec propinquare non valent; potest Quomodo dicatur Deus omnia posse. lamen haec in aliis operari.

Sed quaeritur, quomodo omnia posse dicatur, cum Cap. III.

nos quaedam possimus", quae ipse non potest. Non potest enim ambulare, loqui et huiusmodi , quae a Quod omnipotentiu Dei secundum duo consideratur. natura divinitatis penitns sunl aliena, cum horum in- struincnla nullatenus habere queat incorporea el sim- Sic igitur ' diligenter considerantibus omnipotentia plex substanlia. — Quibus id respondendum arbitror, eiussecundum duo apparet, scilicet quod omnia facit quod huiusinodi actiones, ambulatio scilicet et locutio quae vult, et nihil omnino patitur. Sccundum utrum- et huiusmodi, a Dei i)oTenlia -alienae non sunt, sed que Deus omnipotens verissime praedicatur, quia nec '

ad ipsam pertinenl. Licet eiiim huiusmodi actiones in aliquid est, (|uod ei ad patiendum corruptionem in- se Deus habere non possit; non enim potest arabulare ferre valeat, nec aliquid ad faciendum impedimentum vel loqui et liuiusmodi eas tamen in creaturis polest , afferre. Manifestum est itaque, Deum omnino nihil operari. Facit enim, ut homo ambulet et loquatur, et posse pati et omnia facere posse praeter ea sola qui- ,

huiusmodi. Non ergo per istas actiones divinae poten- bus eius dignitas lacderetur eiusque excellentiae dero- tiae detrahitur aliquid , (piia ct hoc potest facere Deus garetur; in qiio tamen non est minus omnipotens. Hoc* omnipotens. enim posse non esset posse , sed non posse. Nemo Sed sunt alia quaedam, quae Deus nullatenus fa- ergo Deum impolentem in aliquo dicere praesumat, i cere polest, ut peccata; non enim polest menliri, non qui omnia potest, quae posse potentiae est; et inde '.

polest peocare. Sed non ideo omnipotentia * Dei in ali- vere dicitur omnipotens.

' Quiiest. ex noAO Tfsl. q. 97; sequcns locus ftid. c.\ ulro- possil esse pro nullatenus sit, relragantibus codd. ct edd. I, 6 qiie mixtim q. 106. (S in marg.). ^ Coclcl. .\CDE possumns. — Iloc et alia plura, quae in ^ .\d Catecli. c. 1. n. 2; secundum sensuni. — Paulo infe- liac disl. sequunlur sumla sunl cx .Vbaclarrlo , Inlrod. ad Iheol. rius pro inde Vat. et cdd. 2, i, S, 6, 9 cum cod. D ideo. III. n. i. ' Vat. cum aliis edd., excepta I, et cod. B niinus congrue 3 Oniiltitur Deus a cod. I) et edd., exceplis I, 5. Hic ergo. ' Edd. I, 2, 3, i, S, 6 omnipotertiae. » Codd. C D E Haec. Deinde solummodo Val. et edd. 4, 6 ^ Cap. la. n. 24. — Infra Val. ct aliae cdd. nullatemis quia omnia pro qui onmia.  , , 1 i

744 SENTIiNTlARLlM LIB.

Ex quibusdam InuKMi nuclDiilnlihus lindiUir, idco vnlt se possc, ol polcsl faccre ijiiidiiuid viill faccrc. Non Miae itiUivvere diei oiniiipolciis. (|uin (luidoiiid vull, polcsl. Unde enim vult faccrc, iiisi (|uo(l Ihcil, iicc /h/.w.sc. nisi (inod ISiM^^^lldAugustinus in Encliiiidid ' : « >'( oli aliiiil verncilcr potcst; sed non polcsl ficcrc (|iii(l(|iii(l miII fcri. Vnlt voenliir ouuiipolciis, iiisi (iiionin (iui(l(|uiil YuU, po- enim, salvos lieri qui s;ilv;in(li suiit; verumtainen eos lest, nec \oluntalc cuiuspiniu ci-calurne voluntalis salvare non valet. Deus ;uilem (juidquid vult fieri, po- omnipolcnlis inipcdiliii- clVeclus». Ideni iii libro de lest facere. Si eniin vult aliqnid fieri per se, potesl Spiiitn ct l.illcia': « Noii polesl Deus facere iniusln , illud per se facere , et per sc facit, sicut caelum et

quia ipse siiinina iusiitia et bonilas est. Oinnipotens terram per se fecit , quia voluit. Si autein vull fieri

vei'o cst, non (|no(l possil oiniiin lacere, sed quia polesl per creaturam ct per eam operalur — sicut per ho-

elTicere, quidquid vult, ita ut nibil valeal eius volun- mines faeit domos et huiusmodi artifieialia ' et Deus — tati resistere, quin eompleatur, nut aliquo modo iiii- quidem ex se et per se potest; homo autem vel Ange- ehrysosli» - pedire eandem». (oaniics Cbrysostomus in Homilia Ins, quantumcnmque beatusesl, non est potens e.v sc quadam de iboli ' '

ait: « Ommpolens vcl pcr se.

dicilur Dcus. illinsi potesl invenirc non Sed forte dices, nec Dei Filius potcst a se, nec i

posse, dicenlc I'rophcla ' : Umnia quaecuiDqw vo/uil Spiriliis sanetus, sed solus Pater. \\\fi cnm polest a se, fecil. Ipse est cigo oinnipotens. nt tolum. quod vull, qiii csi 11 sc : Filins ;iiitem , qiiia non csl a se, sed a possit. Unde Aposlolns: Eius, ini|uil, colunlfili quis Palre, iiini jioic-ii u .sc , sed ;i Patre; el Spiritiis san- resistit? » His auclorilalibns vidclnr oslcndi, quod Deus ctus ;ib utroi|uc. — Ad quod dicimus, quia licet Fi-

ex eo lantnm dicatur oinnipotens, (piod omnia potest, lius nou possit a .w nec operetur a se, potest tamen quae vult, non qnia oinnia possil. et opcratur joec S(?;sicet Spirilus sanetu.s. Undc Hibi- Sed ad lioc potest dici, qnod Auiinstiims, ubi rius iu libro nono de Trinitale": « Nalurae , inquil, Kspiicaoiurdicit: Omnlpolens non dicilur, quod oninia possit ele., eui contradieis, haeretice , baec unitas cst, ut ita per te""""tam ample et generaliter accepit oiiiuia nt eliam , sc agnt Filitis, iie a sc. agnt, el itn non a se agat mala includeret, quae Deus uee vult nee potest. Non ut per se ;igat». Per ic aulem dicitiir agere el potens ergo ncgavil. cum posse omnia quae couvenit ei posse. esse, quia naturalem babet potentiam eandem, quam Similiter, cum dicil Non ob aliud veiaeiler dicilur: el Pater, qua^potens est et operatur; sed qnia illam omni|)olens, nisi quoiiinni (|uidqui(l viilt, potest non , habet a Patre, non a se, ideo a Patre, non a .^e di-

negat, enm possc ctinin cn quae iion vull;sed ;idver- eitur posse et agere. Homo aulem vel Angeliis gra-

sus illos (|iii (liccbant, Dciim mult;i vclle, (|uae iioii tuitam liabet potentiam qua potens cst. Ideo igitur ,

poleral, ;il11rmal, cum possc (|iiidqnid vult, et ex eo vere ae proprie Deus Trinitas omnipotens dicitur, quia vere diei omnipotcnicm . iion ob aliud. nisi ^ qiiia jio- per sc, id esl nnturali potentia, potest quidquid vult test quid(|uid vult. Scd cnve , qiKimodo intelligas polesl lieri , et quidquid vult se posse. Nihil enim vult

quidquid vu/l , an qnidquid vult se possc, an quidiiuid lieri, qnod uon possit facere per se vel per creatu- vult faco-c, an qui(l(|nid vult /(V//. Si eiiim dieas, ideo ras'"; et nihilvult se posse, quod non possit; et omnipotentem voeari , qui;i polest quidquid vult se omne quod vult fieri, vult se posse; sed non omne posse, ergo et Petrus ° similiter omnipotens diei |)otest, quod vult se posse, vult et fieri. Si enim vellet, et

vel quilibet sanctorum Beatorum, qiiia jooteniuidquid (ieret, quia voluntati eius nihil resistere potest ".

1 Cap. 96. n. 2.1. 8 Num. iS; in quo textu Vat. ot edd. i, o, 6, 8, 9 cimi ^ Cap. •!;. n. 31. et ullimo, secundiim sensum. codd. a se acjit, ut pro a se agat , ut.

3 Non invenitui- in nova ed. Clirysost., sed in ed. antiqua ' Vat. et ed. 8 cum cod. E qui. {cfr. supra pag. 208, nota 8.), ubi est in liom. 2. 1» Codd. et Vat. creaturam. Deinde flde codd. et ed. I

•• Psiilm. 113, H; sequens locus est ad Roni. 9, 19. adiunximus et ante fieri et anto fieret. 5 Ita codd. et ed. 1 ; aliae edd. vel oniittunt nisi vel po- " In liac dist. et dd. 43. i4. Magister plura ad verbuni niint quam. vel ad sensum sumsit ex Hugone a S. Vict. , Summa Senten- 5 Codd. adiiciunt rmnc, ed. \ tunc. tiaruni, ti'. I. c. 14; et de Sacram. I. p. II. c. 22. Ex his duobus ' Solummodo Vat. ariificia; ed. 1 aeclificia artificialia. operibus Magister etiam in aliis praecedentibus dist. inlerdum Deinde codd. omittunt esi post beatus. aliqua transcripsit.  ,, ,

DIST. XLII. DIVISIO TEXTUS.