Bonaventure

QUAESTIO 11.

Utrum. una creatura cuni alia simpliciter unum dici possit.

Secundo quaeritur, ulrum una creatura possit plantat et qui rigat unum sunt; sed alius erati'

dici imum cum alia; et quod sic, oslenditur hoc plantans. ut Paulus, alius rigans, ut Apollo: ergo

modo. secundum hoc patet, quod una creatura polest dicT,

1. .\postoius primae ad Corinthios terlio': Qui unum cum alia.

1 Sive, ut aliis vcitis niagis generalibus utamur: cuni uni- 5 De quo vidc supra d. 10. a. 2, q. 3. in corp.

versale sit simplicius parlicularibus, quae continentur sub ipso. « Supple cum codd. WZ sanctus. Paulo iiiferius pro et

Aristot., I. Poster. c. 20. (c. 2i.). — In principio tiuius obiectionis non codd. li S X et ideo, cod. W et ideo non, et in fine so-

pro si sunt wiium cod. T cum nonnullis aliis si sint nnmn. lutionis pro qnare Val. qxwd. - Aristot., I. Poslcr. c. 2.3. (c. 32.) Eadcm iisdem cadeni : ' Pro cum membris Val. , fere omnibus codd. obnilcntibus,

erunt. Cfr. VII. Topic. c. I, cll. Pliys. loxl. 17. (c. 2.). commembrmu. 3 Vidc hic lit. Magistri, c. i. 8 Vers. 8. De Tcrbis se(|q. cfr. ibid. v. 6. — Mox pro vna * Cod. .M 'cum cd. 1 addit iumme. Val. omnis.  '

mST. XXXI. P. U. ART. II. QCAEST. II. U7 "2. Item, Augustinus dicit et Magister ponit in et quando illa tria concurrunt ad aliqua duo, tunc littera ', quod recte dicuntur unum quae conve- illa duo ' dicuntur unum sicut Paulus et ApoIIo in :

niunt in natura et voluntate; sed hoc habet una natura erant conformes , quia uterque homo ; in vo- creatura cum alia: ergo etc. luntate similiter , quia uterque salutem fidelium cu- 3.Dominus Matthaei decimo nono^: Ila- Iteni, piebat; in actione similiter, quia uterque ad eam ^ que iam non sunt duo , sed una caro; hoc dixit procurandam se exercebat, ille plantando et hic ri-

de viro et uxore; sedsi sunt, et non sunt duo, gando, et utraque actio conformis, quia utraque erat ergo sunt unum: ergo vir cum uxore potest dici per divini verbi praedicationem. Verbum enim di- unum, et sic etc. vinum primo iactatum est semen, deinde accipit 4. Item, ab unitale principii materiahs venit irrigationem pluviae. — Si autem sit conformitas unitas simphciter, quae est unitas numero'; sed in natura solum non debent ' dici unum nisi se- ('.oacuisio , s.

corpus est materiale principium in homine — qui • cundum quid, scilicet cum determinatione dimi-iJ"s.' auteni adhaeret meretrici , unum corpus efficitur, nuenle, ut unum genere vel specie. Si solum in sicut dicitur primae ad Corinthios sexto — ergo voluntate, tunc sunt unus spiritus, qui dicit amo- unum simpliciter, et sic etc. rem. unum in natura et voluntate, tunc.unum Si

Contra: 1. Idem, simphciter dictum, stat pro corpus una anima. Si unum in natura et actione, et Ad opposi- eodem numero^ ergo unum, sirapliciter dictum, stat possunt dici unum eum determinatione ut forni- ,

pro uno numero; sed duae creaturae non sunt unum cator cum meretrice potest dici unum corpus; ta- numero, quantumcumque conveniant: ergo non de- men non potest dici unum simpliciter, sicut vir et bent dici unum. uxor. Nec viri mali ita unum, sicut viri boni, quia 2. Item, si ahqua dicuntur unum propter con- disconveniunt in volitis principaliter intentis. Quili- venientiam in cum homo et natura, tunc ergo, bet enim malus bonum proprium quaerit et non asinus conveniant in natura, sunt unum; quod non commune. conceditur. Si dicas , quod ultra requiritur confor- Ex his patent quaesita. Concedendum enim est, mitas voluntatis^; cum ergo viri peccatores con- aliquaduo dici unum simpliciter, si habeant con- veniant et in natura et in voluntate, ergo debenl formitatem, sicut dictum est, sicut probant primae dici unum: quod cum non dicanlur, uon suflicit rationes '. ergo conformitas naturae et volunlatis. Ad illud autem quod quarto obiicitur dicen-Adarg.i.in ,

3. Item, si homo ex coniunctione meretricis dum, quod non concludit, quia fornicator et mere- '""^™- efQcitur unum, cum omnis unitas sit a prima uni- trix non dicuntur unum corpus ratione substantiae tate^ haec unitas erit a prima unitate; sed talis cnrporahs, sed ratione operis carnahs, in quo uniun- unitas est detestabilis : ergo prima unitas facit uni- tur : et ideo non sequitur , quod debeant dici unum tatem detestabilem , ergo ipsa est vituperabilis. simpliciter. Ad illud quod obiicitur de uno in numero, di- soiutio op- 1. c NcLuS I 0. cendum, quod duplex est unitas, scilicet indivi- iS^ftTmi- ""^' sionis et conformitaiis. Unitas indivisionis attendi- Illa quae naturae, voluntatis et operationis con- formitatem retinent, simpliciter unum possunt tur in uno numero, et haec unitas est simpliciter; imitas vero conformitatis non est in uno numero, cong?-ue dici; aliqua tamen istarum eonditio- sed in his quibus contingit aliis conformari, ut num deficiente, non nisi unum secundum quid di-

dicuntur. ctum est.

2. Ad illud quod obiicitur, si propter conformita- Respondeo: Dicendum, quod duae crealnrae lem in natura dicuntur unum etc. ; dicendum , quod distinctae non possunt habere unitatem nisi per propter conformitatem in natura et voluntate; et in ioi. conformitatem; quaelibet autem conformitas non fa- natura non solum, secundum quod est rei essentia, cit dici unum simpliciter , sed illa quae est confor- sed ex qua pullulat pullulam '°, hoc est in quan- mitas simpliciter, non secundum quid. Ad plenam tum operationis principium; sic patet, quod est ripiexcon- autem conformitatem requiritur triplex conformilas, homo asinus non dicuntur unum. Patet etiam, et scilicet in natura, in voluntate et in operatione; quod mali homines non dicuntur unum, quia etsi

1 Hir: , c. i. — In flne argumenti pro creatura , quam ^ Dionys., de Div. Nom. c. 13. g I. seq., et Boeth., de vocem ex codd. K QT (ee u secunda manu) restituimus, Vat. Unitatc ut uno. natura. ' Vat. et cod. cc omittunt tmic illa duo. ' Vers. 6. « Aliqui codd. ut FHKYZ deberet (deberent?). .iristot., V. Metaph. te.\t. 12. (IV. c. 6.): Numero qui- ' Vat. cum cod. cc addit Ires. dem (sunt unum), quorum materia una. — Textus s. Scriptu- 10 Aristot., V. Metaph. text. S. (IV. c. i.) ait: « Natura vei'0 rae liic citatus invenitur loc. cit. vers. 16. dicitur uno quidem modo nascentium generatio... alio vero ex ,

* .\ristot., I. Maxime autem indubi- Topic. c. 6. (c. 3.): quo primo inexistente generatur quod gignitur ». Ilaec verba tanter, quod unum est numero, idem ab omnibus videtur dici. in versione Arabico-latina sic redduntur « Et dicitur nalura uno :

5 Supple cum Vat. contra. modo de omnibus pullulantibus ; et etium dicitur natura illud , cum  ,

S48 SENTRNTiARUM LIB. I.

conc(ir(l;iii( in ime propiiiijuo et in opere, differunt 3. Ad illud quod obiicitur, quod unitas meretri- taiuen in iTinolo, qiiia quilibet quam.l quod suum cis nullo modo est a Deo; dicendum, quod sicut in est '. lusti antem e contrario; si enim aliquando dis- peccato est subslantia actionis — et liaec est a Deo — sentiant voluntates eorum in fine propi.nqiio, conve- et deformitas — et haec non est a Deo:: sic in uni- uiunt in rcmoto. tate tali intelligendum est.

SCHOLION.

PlO l'Sl (//- iiiteriliiiii . ciiani dclicicnto unitate indivisionis, unitas confor- stinctio, posilii iii soliiliiiiic siNc iidliiis iicciii.iliiMT ilclrnnin.i- iiiiliilis dici iMiicsi iiiiiiiis simpliciier, scilicet quando conformi- lione I. argiimciili ;iil iiiiposil. , ct iii i|ii;ii'sl. scq. iid I, l;is csl |)crlccl;i in iKiliira , in voluntate, in actlone, nt expll- calur in corp. lla aptc exponiintur varll locl s. Scriplnrae. — uliqiiid esl intiislincliini iii sr. liisiiiirinni ;i i|iinlihcl iilio ; iini- Quo.id soUUionem ad iill., quoS stibslantia actionis, quae esl

tas coiiformiliitis , qoac cuiiloiiniiiis iicniin imicsl cssc triplcx, quasi subslratum deformitatis . sit a Deo , cfr. II. Sent. il. 37. ut exponitur in tc.xtu. In seiisu rigoi'oso soiunimorlo unitas m- a. 2. q. 1.

divisionis est unitas simplicitm: Niliilonilnus in sensu largiore Ipsa quacslio explieitc ti'aclatur tantiim a li. Alberlo, liic a. I.S.