Bonaventure

QUAESTIO IV.

Utrum in divinis ponenda sit translatio.

Quarto et ultimo quaeritur , utrimi in divinis nare, dolor et ira maxime distant a Deo: ergo si

sit ponere translationem. Et quod sic, videtur: haec contingit transferre, et omnia alia nomina. 1. Per Ambrosium in libro de Trinitate^: «Sunt 4. Item, per quae contingit reni intelligere, i.nomina, quae translative et per simiUtudinem de Deo contingit et significare, et per quae contingit signi- dicuntur » ficare, contingit et nominare; sed per omnia creata 2. Item, Dionysius in libro de Divinis Nomini- contingit Deum intelligere: ergo et nominare. bus ° : « Theologi tanquam innominabilem Deum lau- Sed contra: 1. «Omnes transferentes secundum'.^ dant ex omni nomine » sed hoc non potest esse ; aliquam similitudinem transferunt'»; sed Dei ad crea- nisi per translationeni : ergo in divinis est ponere turam non est similitudo , cum sit summa distantia translationem. ergo etc.

3. item , hoc videtur ra,tione , quia sacra Scri- 2. Item , similitudo est relatio aequiparantiae * ptura" dicit, Deum irasci et dolere; sed hoc non ergo si propter sirailitudinem contingit nomina crea- potest dici proprie: ergo necesse est, quod dicatur turarum transferri ad Creatorem, pari ratione et e translative. Sed inter omnia quae contingit nomi- converso. Sed illa non transferuntur: ergo nec ista.

' Auctoritate codd. emendavimus falsam lectionem Vat. et ' Cap. I. § 6.

cod. cc app)'opriatur. ^ Genes. 6 , 6, et Exod. 4 , 1 4. — In principio huius ar- • Pro sed non minus quam Vat. el minus. gumenti post hoc codd. P Q adiiciunt ipsum et circa finem ,

' IntcUige: quatenus est appropriatum seu appropriatum pro maxime cod. T cum nonnullis aliis substituit magis. formaliter acceptum, cui opponitur materialiter acceptum, seil. ' Aristot., VI. Topic. c. 2. Cfr. supra pag. I, nota 8. id quod appropriatur, nempe attributum essentiale. * Cfr. supra pag. 346, nota 5. — In initio huius argu- • Sive de Fide II. Prolog. n. 2. Videsis quod de hoc textu menli cod. V et ed. I voci similitudo pracmittunt omnis. annolatum est supra pag. 388, nota 3.

S. Bonav. — Tom. I.  ; , .. '

394 SENTENTIARUM LIB. I.

3. Iknn, similitudo est ratio translationis ': ergo intelligendi Deum, ut leo forliludinem, agnus man- nomina rorum niagis Ppo similium magis debent ad suetudinem , petra soliditatem , serpens prudentiam Deum ti'anst'erri ; talia autem snnt nomina Angelorum: et consimilia: ideo oportuit, plura nomina transferri Qiiaesiku-.i.-ergo iUa transferuntur. — Quaeritur ergo, quae no- ad Deum. mina debeaut transferri, et quae non. Quoniam igitur flnis imponit necessitatem his quae sunt ad finem, cum translatio sit ad laudem CONCLUSIO. Dei; ideo nomina importantia deformitatem non de- bent transferri, ut diabolus, bufo, vulpes, quia ma- Translatio ponenda est in divinis propter gis transferuntur ad vituperium quara ad laudem. duplicem rationem. — Rursus, quia translatio est propter nostram in- slructimem , et simiiitudo incipiens a notiori est

Respondeo: Dicendum, quod ratio vel finis trans- via cognoscendi; ideo est translatio a creaturis tan- lationis duplex est: una, inquam, est laus Dei, alia quam a notioribus ad Creatorem, sed non conver- Raiio 1. manuductio intellectus nostri. Propter laudeni Dei — titur. Et quia magna simiiitudo mater est falsitatis *,

necessaria est translatio. Quoniam enim Deus mul- ideo non transferunlur nomina multum similia sicut ,

tum est laudabilis, ne propter inopiam vocabulprum sunt nomina Angelorum, ne forte Angelus credatur contingeret cessare a laude , sacra, Scriptura docuil esse Deus. — Ex hoc patet, quod translatio est in di- nomina creaturarum ad Deum transferri -, et hoc in vinis, et quantum ad nominum multiformitatem numero indeflnito, ut, sicut oranis crealura laudat ratione cuius dicitur Deus omninominabilis ^ ; et

Deum , sic Deus laudetur ex omni nomine creaturae patent omnia praeter primum. et qui non poterit uno nomine laudari tanquam su- Quod enim obiicitur quod nulla est , simili-

perexcellens omne nomen laudaretur ex omni no- , tudo, quia summa est quod distantia; dicendum ,

Ratio 3. mine. — Alia ratio est manuductio intellectus nostri. non est similitudo per nnius naturae participationem, Quia enim per creaturas ad cognoscendum Creato- esttamen similitudo secundum analogiam et habitu- rem venimus", et, ut plurimum, fere omnes crea- dinem, et hoc in comparatione ad effectus. Sed de hoc turae hajjent proprietates nobiles, quae sunl ratio magis alibi habitum est °.

SCHOLIOK

I. Tramlatio idem est ac nietupliora ; ipsa in genere acci- II. Alex. Hal., S. p. I. q. .S5, q. 48. m. I. 2. 3, q. I. i

pitur a proprietatibus omnibus rerum creatarum , quae ratione 4. a. 5. — S. Thom., hic q. 3. a. 1.2; S. 1. q. 1. a. 9.

dmilitudims ad res divinas significandas adliibentur. Hoc magis B. Albert., hic a. 6 ; S. p. 1. tr. 1 4. q. S6. 59. — Petr. a Ta explanatur supra d. 22. q. 3, ubi eliam (ad 2.) docetur idem hic q. 4. a. 1. 2. — Richard. Med., a hic a. 3. q. 1. 2. •

quod hic in corp. dicilur, scilicet quod nomina niultum similia iEgid. U., hic 2. princ. q. 1. — Honr. Gaiid., S. a. 32. q. I.

non apte ad divina Iransforunlur (cfr. Dionys. Areop., do Ciielesl. — Durand., hic q. 4. — Dionys. Cnrth., hic q. I. in flne,

Hierarch. c. 2: et S. Thom.. S. 1. q. I. a. 9. ad. 3.). d. 22. q. 2. 3.