Bonaventure

QUAESTIO II.

Utrmn Deits sil in omnibus locis.

Seciintio quaeritur, ulrum Deiis sit ubique lo- 4. Item , prima et propria passio essendi in loco caliter, id est, utrnm sit in oninibus locis. Et quod est dimensio *, ergo quod magis recedit a dimensione, non, videtur. minus in loco; et quod maxirae, minime; et est

i. Boethius in libro de Trinitate': «Deus ita quod omnino recedit, nullo modo est in loco; sed lopposi-esse nbique dici videtur, non quod in oinni loco. Deus est huiusmodi: ergo etc. '""' sed quod omnino in loco esse non potest». Contra: 1. leremias vigesimo tertio'^: Caefotm funiiara 2. Item, hoc ipsum videtur ratione, quia, sicut et terram ego impleo; sed omne quod est in loco vult Philosophus - , locus ad locatum magis compa- ipsum implendo, est in loco secunduin quod locus. ratur in ratione formae; sed Deus est forma excel- 2. Item, hoc videtur ralione, quia loci, secun- lentissima: ergo respectu eius nulla est forma, ergo dum quod locus, est indigentia ad locatum, ut ab nuilus locus. ipso replealur*; sed oranis crealura vanitas, vanitas 3. Itera, alia ratione videtur, quia quadrupiex autera non replet nisi per veritatis praesentiam: est conditio loci in respectu ad locatum, scilicel ergo ad hoc, quod locus repleatur, necesse est, Deura continere , saluare , memurare et terminare ^ adesse. Sed hoc posito, ponitur Deus esse in loco,

Continet locus ut vas , mensurat ut quantitas, salvat ut locus est.

ut natura, terminat ut flnis; sed Deus secundura 3. Item, raaior est indivisio' forraae ad mate-

nullam harum conditionum comparatur ad locuni riam quam locali ad locum; sed forma non unitur ergo etc. materiae nec permanet nisi per Dei praesenliam:

• Cap. 4: Quod [Deus] ubique est, ita dici videtur, non ' Vide lextum Aristotelis hic , nota 2.

quod in onini sit loco (omnino enim in loco esse non potest), ' Vers. 24.

sed quod ei omnis locus adsit ad eum capiendum, cum ipse 8 Quod sequitur ex definitione loci apud Aristot., IV. Phys. non suscipiatur in loco; atque ideo nusquam in loco csse dici- text. 41. (c. 4.): i Locus est continentis terminus immobilis tur, quoniam ubique est, sed non in loco. primus », quae definitio iuxta .\ristotelem convenit loco, ut lo- 2 Libr. IV. Phys. text. 14. (c. 2.): « Quare videbitur spe- cus est , non loco, ut vas esl: sic enim locus non est immobi- cies ac forma cuiusque locus esse, quo tcrminatur magnitudo lis. — Propositio subsequens alludit ad illud Rom. 8, 10: Va- et materia magnitudinis; hic enim est uniuscuiusque terminiis j>. nitati enim creatura subiecta esl. — Paiilo post pro replet codd.

Et IV. de Caelo et Mundo, text. 33. (o. 4.): « Dicimus autem G K T ff perperam repletur. id quidem quod continet, formae esse, quod autem conlinetur, ' Sive unio. — Aliquanto inferius verba ut natura non materiae ». — 1'aulo inferius post formae Vat. cum cod. cc addil pertinent advocem Dem, sed ad qualibet re, ita ut scriptoris quam m ratione alterius generis causae. mens haec sit; Deus est in qualibet re, quatenus res est na- 3 Aristot., IV. Phys. text. 30. (c. 4.).  . ,

DIST. XXXVII. P. I. ART. I. QUAEST. II.

ergo inulto minus iiec locatum loco. Sed quia per Alia est proprietas, secundum quam locatum ae- Dei praesentiam forma unitur materiae, Deus est in quatur el proportionatur loco; et haec est pro- qualibet re ut natura: ergo cum per Dei praesen- prietas commensurationis, et secundum hanc con- tiam uniatur et salvetur locatum in loco, Deus est ditionem proprie corporalia sunt in loco, quia illa

in loco , ut est locus. soia sunt commensurabilia, unde circumscribuntur. 4. Iteni, est praesentia et simultas secundum Spiritualia autem minus proprie; nam non sunt locum et secundum tempus; sed Deus perfectissime commensurative respectu partium, sunt tamen de- est praesens cuilibet rei: ergo secundum locum et fmitive respectu lotius ^ Tertia est conditio, secun- tempus. Sed quae sunt praesentia secundum tempus, dum quam locatum excellit locum, videlicet quod sunt eodem tempore: ergo et illa quae sunl in per sui praesentiam replet et supplet indigentiam praesentia secundum locum, sunt in eodera loco: loci. Locus enim sine locato privatus est et indigens, sl ergo Deus est praesens omni ioco, Deus est in sicut concavitas oculi sine organo. loco, non tanlum, ut est res , sed etiam, ut est locus. Quoniam igitur Deus ad nuUam creaturam comparatur, nec secundum rationem inferioritatis nec aequalitatis , sed superioritatis et excellentiae; Deus non est in loco quantum ad primam et se- concinsio. Deus est in omni loco, non autem circumscriptive, cundam proprietatem sed solum quantum ad ,

nec definitive, sed. secundum excellentiam et tertiam, scilicet quod per praesentiam supplet loci pev praesentiam supplens loci indigentiam. indigentiam. Nam locatum per praesentiam replet vacuitatem distantiae; Deus autem per praesentiam Respondeo: Dicendum, quod tripiex est condi- replet vanitatem essentiae, et illa quidem sine hac ipiexcom-tio, secunduoi quam comparatur locatum ad locum. esse non potest '. aif ad b- /7)ia , secundum quam ^ excellitur, et liaec est Ex his patet responsio ad obiecta. Nam rationes iudicium d ^*""'"'" proprietas salvationis; sic enim locatum indiget probantes, Deum esse in loco, ut est locus, proce- loco, et locus complet eius indigentiam et con- dunt secundum tertiara conditionem, ut patet; ra- servat naturam, et secundum hanc proprietatem tiones vero ad oppositum secundum primam et se- sola corporalia sunt in loco,non autem spiritualia, cundam, scilicet salvationis el terminalionis. quia non recipiunt inflnentiam a loco corporeo.

SCHOLION.

I. Hacc quaestio dilTerl a praoccdente , ci.im S. IJonav. (4. alio, sed tamen tota in toto loco et tota in parlibus loci , sic arg. ad opposit.) distinguat locum, ut est res, sub quo respcctu anima est in corpore et Angelus in loco; sacramenialiter, sicut ad quaestionem praeced. pertinet, et ut est locus, sub quo solummodo ss. Corpus Christi est totum sub tota specie et eius respectu speciales difficultates discutiendae sunt. Ad rem Alex. partibus, sed simul etiam sub aliis speciebus, non autem ubi- Hal. (S. p. I. q. 9. m. 3. q. collater.) de dillerentia inter locu- que; repletive, ut dicunt S. Bonav. et Alex. Hal. ad significan- tionem: Deus cst in omni re, et aliam: Deus est ubique, sic dum modum prorsus singularem, quo Deus inconfuse et im- ait: (i Cum dico Deus est in omni re, dico habiludinem con- : permixte omnibus inest, omnia replet, continet et in immen- servantis ad conservatum. Sed conservatum magis cst in con- sum superexcedit. Hic niodus loquendi mutuatus esse videtur ex servanle quam e converso, quia conservans continet conser- ler. 23, 24, et S. August. (I. Conf. c. 3.) : « Quae imples omnia, vatum ad minus virtualiter. Ergo ex hoc, quod dicitur: Deus continendo imples... quae imples omnia , te toto implcs oninia ».

est in omni re, ponitur, quod res sint in Deo et contineantur — Verba in flne corp. « Deus per praesentiam replet ^acuita- ab illo, et non e converso. Sed cuni dico: Deus est ubique, tem essentiae » etc. bene explicantur a S. Thom. (S. p. I. q. 8. nihil pono esse in Deo, sed pono ipsum replere oninia !«6t » , a. 2.): i Deus omnem locum replet, non sicut corpus; corpus

— Pro intelligenlia quaestionis notanda est quadruplex conditio enim dicitur replere locum in quantum non compatitur secum ,

loci ad locatum (arg. 3. in fundam., et infra p. II. a. I. q. I. aliud corpus sed per hoc quod Deus est in aliquo loco non ; ,

in corp; II. Sent. d. 2. p. II. a. 2. q. I.). excluditur, quin alia sint ibi , immo per hoc replei omnia loca, Communiter distinguitur quadruplex modus essendi in II. quod dat esse nmnibus locatis , quae replent oninia loca ». loco: circumscriptive , quando totum localum rcspondet toti III. Alex. Hal., S. p. I. q. 9. m. 2. — S. Thom., hic q, 2. loco, et parics locati respondent partibus loci, sic sunt corpora a. I. — Petr. a Tar., bic q. -2. a. I. — .IJgid. ?., hic 2. princ. in loco; defmitioe , quando res est in unn loco ita, ut non in q. I. — Durand., hic p. I. q. 2.

' Val. et ed. I repetunt hic locatum. tem dislantiae, esse non potest sinc liac replelione, qua Deus - Supple hic et paulo superius post partium vocem loci. replet vanilalem essentiae creaturae. Cfr. .\nselm., ;\lonolog. c. 13. — Vat. coimuensurabilia pro commensurative, et defimbilia seq. et c. 20. seqq. — Paulo ante pro vanitatem essentiae Vaf. pro definitive. cum noninillis codd. vacuitatem essentiae. 3 Sensus est: et illa repletio, quii locatum replet vacuita- S. Bonav. — Toni. I.  , ,

SENTENTIARUM LIB. 1.