Bonaventure

QU.\EST10 11.

De numero el su/pcientia signontm divinae voluntalis

Secundu quaeiitnr de numero et sufficientia CONCLUSIO. signorum divinae voluntatis. Et ponit Magister quinque signa ' , quae eonti- Numerus et sufpcienlia quimjue signorum nentur in hoc versu: voluntatis divinae explicantur.

Praecipit el prohihel, permitlit, consulit, implel. RiiSPONDEO: Dicendum, quod numerus signo-»'

Et videtur , quod debeat ponere pauciora. rum uno modo consuevit accipi sic. Voluntas enim 1. Quoniam ««^ntMW et signatum dicuntur cor- divina, proprie loquendo, est praesentium et fu- t relative, et si unum oppositorum dicitur multipliciter, turorum ; praeteritorum autem aut non est aut ,

et reliquum, sed si unum non dicitur multipliciter, non alio modo quam praesentvuni. Secundum — nec reliquum, per artem Topicoruni-; sed volunlasDei hoc notandum quod si est respectu praesentis, aut ,

est una et uno modo se habens: ergo unum solum illud est bonum, et sic impletio; aut malum, et

debet habere signum. sic permissio. Si respectu futuri , hoc triphciter: -1. itrni. aut signa haec distinguuntur ratione aut est malum, et sic prohibitio; aut bonumneces- inoili siijiiiliviuKli , aut ratione rei^. Si ralione rei sarium, et- sic praeceptio; aut honum superero- signijicanlis, ergo tot debent esse signa, quot res, gationis, et sic consilium. Bonuni autem superero- quia omnis res signum est divinae voluntatis tan- gationis non habet maluin oppositum , ideo nec quani causae. Si ratione modi significandi ; sed consilium habel signum oppositum. eodem modo signilicant divinam voluntatem prae- Alio raodo possunt distingui sic: voluntas di-"' ceptio et prohibitio: ergo sunt ununi signum. vina , sicut infra ' patebit, ahqiiid vult simpliciter

3. Item, volunlas Dei, sicut infra • patebit,non aliquid vult conditionaliter sive quantura in se ; et

est respectu mali. ergonuUum signum eius debet utroque raodo contingit eam signiflcari. Voluntas accipi per comparationem ad malum: cum ergo ergo absoluta potest ad aliquid comparari aut per permissio et prohibilio sint respectu mali, non sunt modum complacentiae aut per raodum displicen- ,

signa voluntatis diviiiae. tiae. Si per modum displicentiae illud nullo modo ,

Quod smt plura, videtur: fit: et ita hanc non contingit significari nec sciri

4. Quia cuilibet bono respondel inalum ex aliquo signo exteriori. Si per modum complacen- " opposito, irnmo uni bono plura mala ° : ergo tot tiae, aul quia placet ilhtd quod fit, et sic impletio

vel plura signa debent accipl a parte mali, sicut aut quia placet aliquid' ex illo, et sic permissio; ex parte boni. Cum ergo ex parte boni sint tria et sic habenius duo signa. Potest iterum significari

patet etc. divina voluntas ut antecedens sive conditionalis 3. Item , sicut impletioni respondet permissio, et hoc dupliciter: aut per raodum complacentiae ita et cohibitio", jmmo multo fortius et magis ex ita quod oppositura displicet, et sic praeceptio opposito: ergo videtur, quod plura sint signa, aut per modum displicentiae eX sic prohibitio ; anl ,

(i. Item, sicut praeceptioni opponitur prolii- per modum complacentiae ita tamen quod oppo- ,

bilio , ita consilio dissuasio: ergo videtur, quod situm non displicet, et sic consilium. Per moduni sint plura. vero displicentiae ", ita quod oppositum non placet,

^ Val. cum cod. cc prohiOitiu, .il in solulionc obicclionis 2 Aristol., I. To|iic. c. 13. etiam Vat. legit cohibitio. ' 3 Viii. cum cocl. cc adiungit significatae, (|iiani \occni el Vat. , suppressis verbis atU nonest, aiit non, sic -.prae- liioximc post siilistituit pro significantis , sed falso, qLiia res teritorum aiiiem alio modo non esi quam ctc. Pro aut non significala liic cst ipsa ^oliintas Dei. alio modo plurimi codd. cum cd. 1 aut alio modo , omissa Dist. i6. q. 2. particula mn, quam ex cod. T restituimus. 5 Similitei- Aristot., ii. Elliic. c. : « Peccare multis iiiodis Disl, i6. q. I. — Immediatc post pro aliquid vvlt sim- possumus iiialum enini csl infiniti ut Pytliagorici coniectabani ; , plicitcr, aliquid tuII Val. aut vult simpliciter, atit tult. bonum autem finiti ». Et Dionys. de Div. i\om. c. 4. | 31 , : ^ Vat. cum cod. ic aiiiid. Opliniorum (twv ayaOojvj causa una , optinio nialuni coiUrariuni 1" Ed. I : Per modum vero nec placeiiliue nec displi- niali caiisao nuillac. centiae.  DIST. XLV. DUBl.V. 811

noii est possibile reperiri. — Et seciinclum hoc pa- 4. Ad illud quod obiicitur, quod cnilibet bono concuisio. tetnumerus et sufflcientia et solutio ol3iectorum. respondetmalum ex opposito; dicendum, quod ve- 1. Quod enini obiicitur, quod voluntas bene- rum est; sed tamen bono supererogationis potest Noiandum. (Oiniiooppo-placiti non est multiplex dicendum, quod hoc ve- ; opponi mulum et non-^ialum. In quantum enim rum est quantum ad substantiam; lamen quantum supererogationis , opponitur minus bonum; in quan- ad connotata multiplex est ut visum est. Voluntas , tum autem bonum, opponitur mulum, sed non aliud, enim absoluta connotat effectum, voluntas condi- et illud quidem opponitur* bono praecepti; et ideo

tionala connotat naturalem ordinationem rei ad cadit sub prohibitione. eventum , sicut omnium ad salutem '. 0. Ad illud quod obiicitur de cohibitione, di- 2. Ad illud quod quaeritur, utrum- ratione cendum , quod illa impedit eflectum, et propter boc modi significandi etc; dicendum, quod ratione modi privat ralionem significandi, ut visura est.

significandi. Est enim aliquis modus signiflcandi 6. Ad illud quod obiicitur, quod comilio op- voluntatem ut detestantem, quod facit prohibitio; poiiitur dissuasio; dicendura, quod, sicut opiuio est alius modus ul approbantem , quod Sa.dt praeceptio. una contrariorum , quia est acceptio unius partis 3. Ad illud quod obiicitur, quod voluntas non cum formidine alterius^ sic consihum, quia non est respectu niali; dicendum, quod per modum ap- accipit alteram partem determinate, comprehendit probantis non est respectu mali , sed^ ex malo suasionem et dissuasionem. Nam qui suadet con- eliciti; per modum vero detestantis est respectu sulit, et qni dissnadet similiter consulit aliquid. mali in'se.

SCHOLION.

In assigiiiiiidis qiiinquo signis divinae volunUUis anliqui ter lam in quaeslione I. cii;

magistri conveniunt, non autem eandeni \iani tenent, ut suffl- — S. Thoni. , hie q. I. a.

I cientiani et congrueniiam horuni signornm nianifeslent. De opinionibus dilTusius agit AJex. Hal., lo''. 39. in q. I . cit. ; et liis

de ipsis B. .\lber . ,

Richnrd. a Metl., hic hic a. II.— Petr. a. 3. q. a

12. Tn

signis ibid. in qq. 37. .38.